SCENARIUSZ LEKCJI – SZKOŁA PODSTAWOWA, KL. VI

Cykl lekcji

 

Temat lekcji (1): Przygoda z lekturą pt. „Opowieści z Narnii. Lew, Czarownica i stara szafa” S. C. Lewisa.

Cele: Rozwijanie umiejętności odbioru dzieł literackich, a przez nie przybliżanie rozumienia człowieka i świata.

Uczeń:

Cele ścieżki edukacyjnej: Wychowanie patriotyczne i obywatelskie. Jednostka i grupa. Życie w grupie (więzi, wartości, kategoria dobra wspólnego).

Metody i techniki pracy: heureza, tekst przewodni, ekspozycja, mapa mentalna, tekst przewodni.

Formy pracy: indywidualna i grupowa.

Pomoce dydaktyczne: plakat reklamowy do filmu „Opowieści z Narnii”, projekty okładek do książki „Opowieści z Narnii. Lew, Czarownica i stara szafa”, kolorowe kartki A-4, 2 arkusze szarego papieru, klej, nożyce, flamastry, „Opowieści z Narnii” – inne części – wydania książkowe, materiały edukacyjne o twórczości C.S. Lewisa.

Czas: 2 x 45 min

 

Przebieg lekcji

  1. Uświadomienie celów lekcji i zapisanie tematu. Oglądanie wystroju klasy wykonanego przed lekcją przez chętne osoby (plakat do filmu, wystawka utworów C.S. Lewisa oraz innych materiałów edukacyjnych, a także uczniowskich prac plastycznych – projektów okładek do książki).
  2. Rozmowa na temat symboliki plakatu i projektów okładek do książki „Opowieści z Narnii”. Uczniowie, którzy oglądali film mogą podzielić się wrażeniami.
  3. Przedstawienie sylwetki autora „Opowieści z Narnii”. (Załącznik 1.)
  4. Zredagowanie notatki biograficznej o autorze lektury. Uczniowie mogą indywidualnie zredagować tekst lub wspólnie z nauczycielem. Np. Clive Staples Lewis ( 1898-1963), irlandzki pisarz, historyk, filozof i teolog. Urodził się w Belfaście, gdzie spędził młodość. Był uczestnikiem I wojny światowej, a okres II wojny światowej spędził w Oxfordzie, z dala od bombardowanych terenów Wielkiej Brytanii. Fascynowała go literatura Tolkiena. C.S. Lewis stworzył cykl utworów zatytułowany „Opowieści z Narnii”, które cieszą się do dziś popularnością wśród młodych czytelników.
  5. Ćwiczenie redakcyjne. Uzupełnianie zdań przez uczniów (zdania mogą być napisane wcześniej na tablicy lub planszy przygotowanej przez nauczyciela).
  6. Propozycje zdań:
    „Opowieści z Narnii. Lew, Czarownica i stara szafa” to ciekawa lektura, ponieważ ..... „Opowieści z Narnii” przeczytałbym(-łabym) jeszcze raz, gdyż ....
    „Opowieści z Narnii” czytałem(-łam) z zainteresowaniem, bo ....
    Najbardziej podobał mi się fragment „Opowieści z Narnii”, który ....
    Czytanie „Opowieści z Narnii” nudziło mnie, dlatego że ....
    Nie przeczytałem(-łam) „Opowieści z Narnii”, ponieważ ....
  7. Odczytanie kilku wypowiedzi; zwrócenie uwagi na interpunkcję w zdaniu złożonym.
    Podział klasy na IV grupy. Każda grupa otrzymuje instrukcję do pracy, kolorowe kartki A-4, nożyce, klej i flamastry. Nauczyciel montuje „szarą ścianę” z papieru pakowego umieszczonego w miejscu klasowej gazetki. Efektem pracy grup będzie mapa mentalna porządkująca świat przedstawiony w utworze.. Hasło do opracowania: Świat „Opowieści z Narnii. Lew, Czarownica i stara szafa”.

      Instrukcje dla grup:

      Grupa I

A.   Ustalcie czas i miejsca rozgrywającej się akcji w utworze.

B.    Zapiszcie flamastrem nazwy miejsc, każdą na osobnej kolorowej kartce.

C.    Zapisane kartki uformujcie nożycami w „chmurki” i przyklejcie na „szarej ścianie".

      Grupa II

A.   Ustalcie kolejność najważniejszych zdarzeń w lekturze.

B.    Zredagujcie ramowy plan zdarzeń w lekturze w formie równoważników zdań. Poszczególne punkty planu zapiszcie flamastrem na paskach papieru wyciętych z kolorowych kartek.

C.    Gotowy plan przyklejcie na „szarej ścianie”. Pamiętajcie o kolejności zdarzeń.

Grupa III

A.   Na kolorowych kartkach zaprezentujcie pierwszoplanowych bohaterów lektury.

B.    Każdą postać przedstawcie na oddzielnej kartce krótkim opisem informacyjnym. Do tego celu użyjcie flamastrów.

C.    Gotowe prace uformujcie w „chmurki” i przyklejcie na „szarej ścianie”.

Grupa IV

A.   Jakie przesłania wynikają z treści lektury? Zredagujcie tekst 3 refleksji.

B.    Tekst każdej refleksji zapiszcie flamastrem na oddzielnej kartce.

C.    Gotowe prace uformujcie nożycami w „chmurki” i przyklejcie na „szarej ścianie”.

8.     Prezentacja prac poszczególnych grup. Nauczyciel wcześniej zadba o prawidłowe rozmieszczenie elementów mapy mentalnej w polu „szarej ściany”.
Wyniki pracy grupy IV powinny być skomentowane przez nauczyciela oraz uczniów ze szczególnym zwróceniem uwagi na etyczne walory lektury, np. walka dobra ze złem, zło wpisane w życie człowieka i świata, ofiara Aslana w imię dobra, wolność i radość mieszkańców Narnii itp.

9.     Rekapitulacja lekcji. Ocena wypowiedzi uczniów podczas prezentacji pracy. Pytania dla uczniów: Jak oceniam przydatność powstałej na lekcji mapy mentalnej? Dlaczego lektura może się podobać? Jakie elementy składają się na świat przedstawiony w utworze literackim?
Notatka do zeszytu przedmiotowego: Elementy świata przedstawionego w utworze literackim: czas i miejsce akcji (przestrzeń literacka); bohaterowie pierwszoplanowi, drugoplanowi, epizodyczni; zdarzenia.
Terminy literackie, którymi posługiwaliśmy się podczas lekcji: narrator, narracja, akcja, wątek treściowy, proza, baśń.

10.  Zadanie domowe. Przygotuj ustne, barwne opowiadanie wybranego fragmentu lektury.

11.  (Załącznik 2.)

 

 

ZAŁĄCZNIKI

 

Załącznik 1.

Informacja dla nauczyciela.

            Clive Staples Lewis – irlandzki pisarz, historyk, filozof i teolog. Urodził się w Belfaście 29 listopada 1898 roku; zmarł w Oxfordzie 22 listopada 1963 roku. Już w dzieciństwie przejawiał zainteresowanie baśniami, dawnymi opowieściami, które później wraz z bratem zapisywał, a teksty ozdabiał licznymi rysunkami rycerzy, zwierząt i roślin.

            C.S. Lewis otrzymał staranne wykształcenie; naukę rozpoczynał w prywatnych szkołach, gdzie rozwijał swoje zdolności językowe. Ukończył studia humanistyczne w Oxfordzie. Interesował się literaturą. Fascynowały go baśnie nordyckie i skandynawskie mity, a nade wszystko twórczość Tolkiena.

            Debiutował tomikiem poezji, który powstał w wyniku przeżyć związanych z uczestnictwem w działaniach I wojny światowej na terenach Francji (odniesione rany, strata przyjaciela). Był cenionym wykładowcą literatury średniowiecznej i renesansowej w Magdalen College w Oxfordzie. Jego wykłady cieszyły się wielką popularnością i uznaniem w środowisku studenckim. W okresie studiów i później dokonywała się w nim wewnętrzna przemiana duchowa; jako filozof zmagał się ze swymi pojęciami wiary i otaczającej go rzeczywistości. Żył wymyśloną przez siebie filozofią „radości”, czyli nagle ogarniającej człowieka tęsknocie za czymś nieokreślonym. Uznał, że chrześcijaństwo kieruje się zasadami zgodnymi z jego pojmowaniem świata. W 1931 roku Lewis został chrześcijaninem.

            Okres II wojny światowej pisarz spędza w Oxfordzie z dala od działań wojennych. Umiera w wieku 65 lat. Popularność przyniosły mu liczne utwory literackie oraz eseje. Najbardziej znane utwory to: cykl „Opowieści z Narnii”, „Błądzenie pielgrzyma”, „Z milczącej   Planety”, „Ta ohydna Siła”, „Cudy”, „Podróż Wędrowca do świtu”, „Cztery miłości”; eseje, np. „Rozważania o chrześcijaństwie”, „Czasami baśnie mogą powiedzieć najlepiej to, co ma być powiedziane”.

 

Załącznik 2.

 

Bibliografia

Pomysł lekcji powstał na podstawie publikacji Wiesławy Żuchowskiej pt. „Opowieści z Narnii czyli Wielka Podróż. Lew, Czarownica i stara szafa”, Wydawnictwo Edukacyjne, Kraków 2000

Kilka refleksji po lekturze wywiadu przeprowadzonego z Colin Duriezem (badaczem literatury Lewisa) dla „Christianity Today”.

            O genezie „Opowieści z Narnii” C. Duriez powiedział: „Lewis był głęboko rozczarowany i zaniepokojony tym, co widział w nowoczesnych społeczeństwach: utratę poczucia cudowności istnienia, zanik potrzeby głębokiego przeżywania człowieczeństwa.

Jeszcze tylko naiwność i świeżość, stan zdziwienia – przypisywane dziecięcości – napawają pisarza nadzieją na wskrzeszenie etycznego stosunku do życia”. Sam Lewis twierdził: „...poprzez mit można nie tylko zobaczyć pewien wzór świętości, ale i także ją poczuć”.

„... utwór literacki to dzieło sztuki, dla którego autor wybiera formę, w której zmieści i pokaże więcej niż to widać w prawdziwym życiu”. Dla Lewisa ważną formą wypowiedzi epickiej jest opowieść, której język ma ogromną moc, by skonkretyzować, urealnić coś, co zwykle wydaje się abstrakcją. Umożliwia człowiekowi zdobycie doświadczenia, którego nigdy by nie uzyskał, gdyby poprzez swoją wyobraźnię nie wszedł w opowieść. Przypomnieć trzeba, że jedną z najstarszych form wypowiedzi literackiej są przypowieści, jakimi posługiwali się Ewangeliści dla zobrazowania Dobrej Nowiny.

            C.S. Lewis napisał „Opowieści z Narnii” w przeświadczeniu, że czytelnik dozna swoistego przygotowania do przyszłego odbioru Ewangelii. C. Duriez twierdzi, że Lewis „przemycał” chrześcijańską teologię w pogańskim przebraniu. Warto by pod tym kątem przeanalizować postać Aslana, alegorię najwyższych wartości duchowych, uosobienie dobra, które może istnieć (istnieje!) w świecie każdego człowieka. Siłą działania Aslana jest również zdolność do ofiary przez mękę fizyczną i duchową w imię dobra, które pokonuje zło. Motywy działania Lwa mają jakieś inne, mistyczne źródło... Aslan ginie, by powstać na nowo i towarzyszyć dzieciom „zwyczajnie”, na co dzień.

Za sprawą Aslana w Narnii życie powraca do normalnego rytmu; ożywają pozamieniani w posągi i kamienie niewinni mieszkańcy, ginie też Biała Czarownica – uosobienie zła, czyli Narnia jest wyzwolona! „Dwaj królowie i dwie królowe rządzili w Narnii sprawiedliwie, a panowanie ich było długie i szczęśliwe. Z początku musieli poświęcić większość czasu na wyszukanie i zniszczenie niedobitków armii Białej Czarownicy. (...) W końcu jednak całe to plugawe plemię zostało wytępione. Ustanowili sprawiedliwe prawa, utrzymywali pokój, czuwali, aby nie wycinano niepotrzebnie dobrych drzew, stawali w obronie małych krasnoludków i satyrów (...), wyplenili intrygi i waśnie oraz opiekowali się zwykłymi mieszkańcami lasu, aby mogli żyć swobodnie i aby pozwalali żyć innym. (...) Zawarli przymierza z krajami poza morzem oraz złożyli tam oficjalne wizyty przyjaźni i przyjęli oficjalne delegacje z tych krajów u siebie.” 

 

 

 

Temat lekcji (2): Z wizytą u Państwa Bobrów. C. S. Lewis: Opowieści z Narnii. Lew, Czarownica i stara szafa.

Cele: Rozwijanie umiejętności odbioru dzieł literackich, a przez nie przybliżanie rozumienia człowieka i świata.

Uczeń:

·        Czyta cicho ze zrozumieniem tekst literacki.

·        Posługuje się cytatem w wypowiedzi ustnej.

·        Odczytuje sensy naddane utworu.

·        Opisuje kontekst literacki; dzieło malarskie.

·        Poprawnie stosuje odmianę nazwisk polskich.

·        Określa cechy charakteru bohatera.

·        Planuje i tworzy inscenizację.

·        Dostrzega potrzebę kształcenia systemu wartości.

 

Cele ścieżki: Przygotowanie do życia w rodzinie. Wzmacnianie prawidłowych relacji dziecka z rodziną.

Metody i techniki pracy: metoda tekstu przewodniego, pokazu, ćwiczeń przedmiotowych, dramy.

Formy pracy: praca indywidualna i grupowa.

Pomoce dydaktyczne: wybrane fragmenty lektury i zestaw zadań (instrukcja) do    samodzielnego opracowania, foliogramy obrazów pt. „Portrety rodzinne” z Wydawnictwa Operon.

Czas: 2 x 45 min

 

Przebieg lekcji

  1. Przedstawienie celów zajęć. Opowiadanie fragmentów lektury – ocena zadania domowego.
  2. Próba odpowiedzi na pytanie: Czy baśnie to utwory trywialne? Dlaczego czytają je także dorośli?
  3. Zapisanie tematu lekcji. Przypomnienie zasad pisowni imion i nazwisk rodzinnych.  Ćwiczenie językowe. Napisz w zeszycie imiona i nazwiska członków Twojej rodziny. Przykład: Jolanta Pakuła i Marian Pakuła, Państwo Pakułowie, Pani Pakułowa.
  4. Odczytanie kilku przykładów z objaśnieniem pisowni nazwisk polskich wraz z ich odmianą. Zapisanie do zeszytów: Pani Bobrowa, Pan Bóbr, Państwo Bobrowie.
  5. Ciche czytanie tekstu pt. „Dzień u Bobrów”. (Załącznik 1.) Indywidualna praca uczniów- samodzielne wykonywanie zadań – redagowanie pisemnych odpowiedzi na pytania. (Załącznik 2.)
  6. Odczytanie kilku wypowiedzi (tylko nr 1 i 2). Użycie cytatów.

Zwrócenie uwagi uczniów na sposób przedstawienia atmosfery domowej przez Lewisa. Na czym polega fenomen ciepła ogniska domowego? Uczniowie zgromadzili słownictwo – atmosfera –  gościnności, życzliwości, bezpieczeństwa, radości, przyjemności, troski i ciepła rodzinnego.

  1. Praca z tekstem literackim (cytatem) – ewentualne uzupełnienie notatki uczniów. (Załącznik 3.)
  2. Oglądanie foliogramów „Portrety rodzinne” – malarstwo F. Bouchera „Śniadanie” Degasa „ Rodzina Belelli”. Opis obrazów w warstwie przedstawieniowej, próba określenia nastroju obrazów – czy te obrazy mogą stanowić „ilustrację” rozważań o atmosferze domu rodzinnego? (Załącznik 4.)

Drama.

Podział klasy na grupy, każda grupa zaprojektuje i przedstawi sytuację z wybranego obrazu (Załącznik 4.) – odwzorowanie ciałem postaci przedstawionych przez malarza z wymyślonym dialogiem między osobami („stop-klatka”). Nauczyciel dopilnuje, by w klasie zostały zaprezentowane sceny z obu obrazów. Prezentacja i refleksja – która scena przedstawiona przez uczniów oddała atmosferę ciepła rodzinnego, jakie dialogi towarzyszyły inscenizacji? O czym rozmawiały osoby z obrazu? Czy dialog był zgodny z przedstawianą sceną? Jak się czułem w roli...? Odpowiedzi na ostatnie pytanie można zapisać do zeszytów – ćwiczenie redakcyjne pod kierunkiem nauczyciela.

  1. Odczytanie przykładowych odpowiedzi na pytania 3-6 – zadania z instrukcji (Załącznik 2.) Zwrócenie uwagi uczniom na wielką moc Lwa i na jego ponadczasową obecność w Narnii oraz na szacunek, jaki budzi wśród mieszkańców.
    Lew Aslan – syn Wielkiego Władcy, król puszczy, budzi lęk, a jednocześnie ufność. Obdarzony jest nadprzyrodzoną mocą, czyni dobro i sieje sprawiedliwość. Harmonijnie łączy w sobie potęgę i łagodność, powagę i serdeczność. Gdy zachodzi potrzeba łagodnieje, cierpi fizycznie i duchowo. Zatem jest znakiem „nowych czasów” w Narnii.Córki i Synowie Adama i Ewy doświadczają dobra okupionego śmiercią, ale i zmartwychwstaniem Lwa.
    Przesłanie opowieści: „Wszystko to, co czyni się dla drugiego człowieka, czyni się też dla siebie, dla ubogacenia własnej duchowości”.

Uświadomienie uczniom przesłania utworu: Narnia jest blisko nas i w nas, a może my jesteśmy w Narnii ?? Niektóre sceny i dialogi z utworu przypominają zdarzenia z Ewangelii, dlatego lektura pt. „Opowieści z Narnii. Lew, Czarownica i stara szafa” jest wartościowa i ponadczasowa.

  1. Rekapitulacja. Co zostanie mi w pamięci z dzisiejszej lekcji?

Zadanie domowe: Paskami papieru zaznacz cytaty opisujące dobroć bohaterów lektury (chłopcy); zaznacz cytaty opisujące zło w lekturze (dziewczynki). Przygotuj wycinki z kolorowych gazet: nagłówki artykułów, fotografie itp. obrazujące dobro (chłopcy) we współczesnym świecie; zło (dziewczynki). Przynieś nożyczki i klej i kolorowe flamastry.

 


ZAŁĄCZNIKI

 

Załącznik 1.

 

Clive Staples Lewis

 

Opowieści z Narnii. Lew, Czarownica i stara szafa. Tłumaczenie: Andrzej Polkowski, wydawnictwo Media Rodzina, Poznań 2005

 

 

Dzień u Bobrów

-      A więc jesteśmy na miejscu – oznajmił pan Bóbr – i wygląda na to, że pani Bobrowa nas oczekuje. Pokażę wam drogę. Uważajcie tylko, żeby się nie pośliznąć.

Tama okazała się wystarczająco szeroka, aby po niej iść, chociaż (dla ludzi) nie było to zbyt przyjemne ze względu na lód, który ją pokrywał. Z jednej strony zamarznięte rozlewisko górnej rzeki równało się poziomem ze szczytem tamy, a z drugiej strony ziała niebezpieczna przepaść, na której dnie bieliły się lodowe fale dolnej rzeki. Pan Bóbr poprowadził ich gęsiego po szczycie tamy, aż na sam środek, skąd hen, do horyzontu, widać było rzekę z jednej i drugiej strony. Tutaj znajdowały się drzwi do jego domku.

-      A więc jesteśmy, żono – powiedział pan Bóbr.

-      Znalazłem ich. Oto są Synowie i Córki Adama i Ewy.

Pierwszą rzeczą, która zwróciła uwagę Łucji, kiedy weszli do środka, był dziwnie znajomy turkot. Potem zobaczyła puszystą postać siedzącą w kącie przy maszynie do szycia. Była to pani Bobrowa. (...)

-      A więc wreszcie przybywacie! – powiedziała pani Bobrowa, wyciągając do nich swoje pomarszczone, stare łapy.

-      Nareszcie! Pomyśleć tylko, że dożyłam tego dnia! Kartofle już się gotują, czajnik podśpiewuje i mam nadzieję, panie Bobrze, że przyniesiesz nam jakąś rybkę.

-      Przyniosę, a jakże – odpowiedział pan Bóbr i, chwyciwszy cebrzyk, wyszedł z domu (a Piotr z nim). (...)

W tym samym czasie dziewczynki pomagały pani Bobrowej napełnić kociołek wodą, nakryć do stołu, pokroić chleb, włożyć talerze do piekarnika, aby się ogrzały, z beczułki stojącej w kącie nalać dla pana Bobra piwa do sporego dzbanka, postawić na ogniu patelnię i rozgrzać tłuszcz. Łucja pomyślała sobie, że dom państwa Bobrów jest bardzo przytulny, choć niczym nie przypominał pieczary pana Tumnusa. Nie było w nim książek ani obrazów, a zamiast łóżek wbudowano w ściany prycze jak na okręcie. Z sufitu zwieszały się szynki i wieńce cebuli, a na ścianach wisiały gumowe buty, płaszcze nieprzemakalne, siekiery, nożyce, szpadle, rydle, rozmaite narzędzia murarskie, wędki, sieci rybackie i więcierze. A obrus na stole, choć bardzo czysty, był szorstki w dotyku.

Właśnie kiedy tłuszcz na patelni zaczynał już skwierczeć, Piotr i pan Bóbr powrócili z rybami, które gospodarz uprzednio wypatroszył i oczyścił nożem na świeżym powietrzu. Możecie sobie wyobrazić, jak cudownie pachniała smażąca się świeżo złowiona ryba i jak bardzo dzieciom uciekały do niej języki, i jak głód ich wzrastał i wzrastał z każdą chwilą, aż wreszcie pani Bobrowa oznajmiła: „No, to jesteśmy już prawie gotowi. ”Zuzanna odcedziła kartofle i postawiła je jeszcze na kuchni, aby odparowały, a Łucja pomogła pani Bobrowej wyłożyć pstrągi na półmisek.

Wreszcie każdy mógł przysunąć sobie jeden ze stołków (w domu Bobrów wszystkie stołki miały trzy nogi; wyjątkiem był specjalny fotel na biegunach, w którym pani Bobrowa siadywała przy piecu) i przygotować się na bliskie już rozkosze podniebienia. Na stole stał dzban kremowego mleka dla dzieci (...) i wielka bryła złocistego masła, z której każdy mógł sobie brać do kartofli tyle, ile miał ochotę. Każde z dzieci pomyślało sobie – a ja zgadzam się z nimi – że niema nic lepszego nad dobrą rybę ze słodkiej wody, jeżeli je się ją w pół godziny po złowieniu i w pół minuty po zdjęciu z patelni.

A kiedy skończyli jeść rybę, pani Bobrowa niespodziewanie wyciągnęła z piekarnika wielką jeszcze gorącą i polukrowaną na wierzchu struclę z marmoladą i postawiła imbryk na ogniu, tak, że kiedy skończyli struclę, herbata już była gotowa. I kiedy każdy dostał filiżankę herbaty, każdy podsunął swój stołek do ściany, aby się o nią wygodnie oprzeć, i każdy wydał z siebie długie westchnienie pełnego szczęścia.

 

Załącznik 2.

 

ZADANIA

  1. Ułóż dwa zdania o zdarzeniu, które poprzedza wizytę dzieci u państwa Bobrów.
  2. Określ atmosferę domu państwa Bobrów. Zaznacz w tekście odpowiednie fragmenty uzasadniające Twoją wypowiedź. Jakie wartości zasługują na uwagę?
  3. O czym opowiadał pan Bóbr po obiedzie? Przeczytaj uważnie niżej podany tekst.

-      „-  Właśnie! Opowiedz nam o Aslanie! – odezwało się kilka głosów naraz, ponieważ znowu, na sam dźwięk tego imienia, ogarnęło ich dziwne uczucie: jak pierwsze oznaki wiosny, jak dobra nowina.

-      Kim jest Aslan? – zapytała Zuzanna.

-      Aslan? – powtórzył pan Bóbr. – Jak to, nie wiecie? On jest Królem. On jest Panem całej puszczy, choć nie bywa tu często. Nie było go tu za mojego życia ani za życia mojego ojca. Ale oto doszła nas nowina, jakoby powrócił. Już jest w Narnii. On sobie poradzi z Białą Czarownicą. To on, a nie wy, może uratować pana Tumnusa.

-      A czy ona nie może zmienić i jego w kamień? – zapytał Edmund.

-      Niech cię Pan Bóg ma w swojej opiece, Synu Adama! Cóż to za naiwne pytanie – odpowiedział pan Bóbr, wybuchając śmiechem.

-      Zamienić w kamień JEGO? Jeżeli zdoła stanąć na własnych nogach przed nim i spojrzeć mu w twarz, to już będzie szczyt tego, na co ją stać.  Nie, nie. On wszystko naprawi, jak mówi się w naszych stronach w pewnym starym wierszu:

Zło zostanie naprawione,

Gdy w tę Aslan przyjdzie stronę;

A gdy głośno on zaryczy,

Znikną smutki i gorycze; (...)

-      Ale czy go zobaczymy? – zapytała Zuzanna.

-      Córko Ewy, przecież właśnie dlatego tutaj jesteście. Mam was zaprowadzić tam, gdzie się z nim spotkacie.

-      Czy... czy on jest człowiekiem? – zapytała Łucja.

-      Aslan... człowiekiem! – powiedział pan Bóbr ostro. Powiedziałem wam, że on jest Królem puszczy i synem Wielkiego Władcy- Zza-Morza. Czyżbyście nie wiedzieli, kto jest królem zwierząt? Aslan jest lwem, i to nie jakimś tam lwem, ale Wielkim Lwem! (...) Nadeszła wiadomość, że macie się właśnie z nim spotkać – jutro, jeśli to będzie możliwe – przy Kamiennym Stole.

-      Gdzie to jest? – zapytała Łucja.

-      Pokażę wam – powiedział pan Bóbr. (...)”

  1. Kim był Aslan? Jakie cechy jego charakteru opisał pan Bóbr?
  2. Dlaczego pan Bóbr mówi o dzieciach: Córki i Synowie Adama i Ewy? Z czym kojarzą Ci się te słowa? Aslan może być alegorią kogo? Czego?
  3. Jakie przesłanie wynika z opowieści o Narnii?

Załącznik 3.

Załącznik 4.

Foliogramy dzieł malarskich zatytułowane „Portrety rodzinne” z kolekcji Wydawnictwa Operon.

Pierwszy: Francois Boucher „Śniadanie”.

Drugi: Edgar Degas „Rodzina Belelli

 

 

Temat lekcji (3): Dobro i zło, czyli dwa oblicza rzeczywistości. C. S. Lewis: Opowieści z Narnii. Lew, Czarownica i stara szafa.

Cele: Motywowanie do poznawania literatury oraz różnorodnych tekstów kultury wzbogacających wiedzę ucznia o człowieku, życiu i świecie z perspektywy współczesności i z odniesieniem do przeszłości.

Uczeń:

Cele ścieżki: Wychowanie patriotyczne i obywatelskie. Rozwijanie szacunku dla dobra wspólnego i postaw prospołecznych.

Metody i techniki pracy: metoda ćwiczeń przedmiotowych, sesja plakatowa, dyskusja okrągłego stołu.

Formy pracy: grupowa

Pomoce dydaktyczne: tekst lektury, wycinki z gazet (zadanie domowe), papier pakowy, flamastry, klej, nożyce.

Czas: 2 x 45 min

Przebieg lekcji

 

 

Fazy lekcji

Działania

Kształcone umiejętności

Zaangażowanie

Podanie celów lekcji. Podział klasy na grupy – w każdej grupie chłopcy i dziewczęta. Przygotowanie miejsca pracy – ułożenie pomocy dydaktycznych. Zapisanie tematu lekcji. Krótka rozmowa na temat dobra i zła przedstawionego w lekturze. Dobro i zło we współczesnym świecie. Przypomnienie postawy Prometeusza, a także postaci ewangelicznych. Problem odwiecznej walki dobra ze złem.

Aktywne słuchanie. Organizowanie pracy.

Odtwarzanie wydarzeń z lektury – opowiadanie.

 

Dostrzeganie nadrzędnej wartości dobra.

Badanie

Projektowanie plakatu obrazującego świat dobra w opozycji do świata zła (z przyniesionych przez uczniów materiałów – ilustracje, nagłówki artykułów prasowych itp.). Dobranie odpowiednich cytatów z lektury – adekwatnych do przejawów dobra i zła.

Planowanie pracy. Selekcjonowanie materiałów. Negocjowanie.

Przekształcanie

Wykorzystanie materiałów i cytatów do prezentacji pracy. Przygotowanie wniosków dotyczących świata Narnii z czasów panowania Białej Czarownicy, działań Aslana i świata Narnii po zwycięskiej bitwie Piotra.

Umiejętność dostrzegania przejawów zła i dobra.

Wnioskowanie, argumentowanie. Dobór właściwych cytatów z utworu literackiego.

Prezentacja

Ćwiczenia w mówieniu i cytowaniu. Przeprowadzenie czerwonej linii (flamaster) oddzielającej przejawy zła od dobra.

Przedstawienie wniosków z pracy.

Np. Zło istnieje od zarania świata. Dobro jest zawsze przeciwieństwem zła, które rodzi smutek, łzy i żal. Czasem prowadzi do śmierci lub katastrofy. Dlatego też ludzie powinni pielęgnować dobro, by czuć się bezpiecznie i prowadzić szczęśliwe życie.

Nauczyciel notuje na kartce wszystkie wartościowe uczniowskie wnioski.

Mówienie, stosowanie różnych rodzajów wypowiedzeń.

Czytanie cytatów.

Wnioskowanie.

Refleksja

Ocena opisowa prac i prezentacji uczniów. Odczytanie uczniowskich wniosków i zapisanie najciekawszych do zeszytu przedmiotowego. Wyeksponowanie przez nauczyciela elementu wychowawczego lekcji, tj. ponadczasowej wartości dobra.

Uświadomienie wartości dobra i potrzeby jego działania.

Komentarz metodyczny: Omawianie lektury można zakończyć lekcją odnoszącą się do teorii literatury – uczniowie „powędrują” śladami znanych motywów i utworów, np. poszukają podobieństw i różnic „Opowieści z Narnii” w zakresie baśniowych motywów wędrownych, a także nawiązań do „Królowej Śniegu” Andersena; mitów; elementów powieści przygodowej, sensacyjnej, szpiegowskiej i fantasy. Pracę można zaplanować metodą projektu edukacyjnego, a prezentację zamknąć podsumowaniem – notatką.

„Opowieści z Narnii” C.S. Lewisa to zbiór baśni literackich, które we fragmentach przypominają znane utwory Andersena czy niektóre mity albo zdarzenia z fantasy. Jednak autor „Opowieści z Narnii” prócz wymienionych motywów wprowadził wiele nowych, niespotykanych gdzie indziej pomysłów, które podkreślają wagę przesłania utworu – pokonać zło i przywrócić wolność mieszkańcom Narnii.